Odnos sufizma i religije perenijalista

Sažetak

U tekstu pod predmetnim naslovom dali smo kratak osvrt na fenomen perenijalizma u religijskoj filozofiji u odnosu na sufizam. Perenijalna religija kao svojevrsna vječna i univerzalna religija (religio perennis et universalis), svoj uspon naročito započinje na Zapadu početkom 20. stoljeća, i nastavlja biti njegovana u određenim akademskim krugovima sve do danas. Ona svoju punovažnost i autentičnost temelji, između ostalog, i na sufijskoj misli, na koju se nerijetko poziva.  Pojednostavljeno rečeno njeni protagonisti se pokazuju kao reformirane sufije, istinski kršćani, budisti, itd., pod plaštom izvorne istine odnosno trenscendentnog jedinstva religija. Krajnje sažeto, perenijalnu religiju mnogi autori prepoznaju kao neopaganski kult, koji paradoksalno svojim načelnim univerzalizmom, promovira elitizam u ime istine i sklada. Ono što bi u čovjeku trebao biti božanski duh (ar. rūḥ, lat. spiritus), kod perenijalista postaje životvorna energija animalne prirode (ar. nafs, lat. anima), koju bi u sufizmu trebalo odgajati i suobraziti sa duhom, a ne okruniti titulom supremacije i atributima nepatvorene čistote i izvornosti.

Ključne riječi: sufizam, perenijalizam, perenijalna religija, ezoterizam, neopaganstvo